Şiire gölge etmeyin yeter - Ömer Turan

Melih Cevdet Anday , “ Duygular, düşünceler sözcükleri değil, sözcükler, duygularımı ve düşüncelerimi yönetiyor. Anlaşılmayan budur. İçind...

Melih Cevdet Anday, “Duygular, düşünceler sözcükleri değil, sözcükler, duygularımı ve düşüncelerimi yönetiyor. Anlaşılmayan budur. İçinden geldiği için mimar ya da mühendis olmaya kalkanı görmüyoruz. Demek sanatların en kolayı şiir ki, duygulara, düşüncelere dayanarak şair olunabileceğine inanılıyor” diyor. Anday, şiirin neliği üzerinden şairin tanımını yaparken, aslında; özel bir dil yapısı ve dize kurgusuna sahip olmayan metinlerin şiir özelliği taşımadıklarına da vurgu yapıyor. Yani daha önceden tanımadığımız, okumadığımız yeni bir düzen kurma işidir şiir demek istiyor. Bekleneni değil beklenmeyeni sunar okura. Kalıpları ve dogmaları yıkan bir işleve de sahiptir.
Modern şiirin öncüsü Mallarme’den günümüze kadar gelen bu anlayış, şiirin nasıl bir temel izlek üzerinden yürüyeceğinin açık ve net göstergesidir. Bu gerçeklilikten bakınca, şunu kolayca söyleyebiliriz; dilsel evrimini ve dize yapısındaki devrimini gerçekleştirememiş metinlerin şiirle bir akrabalığı yoktur. Yazanı da şair değildir. Geçmişte olduğu gibi günümüzde de yazdıklarını şiir, kendilerini de şair zanneden bir kitlenin varlığından söz etmek mümkün.
Şiir adına kirlilikten söz açılınca, Aziz Nesin’in şu felsefi sözü aklıma gelir hep.
Üç Türk’ten beşi şairdir.
Kim bunlar?
Şiire gölge etmeyin yeter - Ömer Turan

Şiir geleneğini algılayamamış, dilin onlara sağladığı özgünlük ve özgürlüğü hissedememiş kalabalık bir “şair” kitlesi var. Gürültüleri eylemlerinden daha çok. Şiirin anlatma gücünü bir yana bırakıp vitrine çıkma hevesinin peşine takılmış bir güruh.
Salt bir deyiş ve söylem içinde günlük konuşma dilinin ötesine geçememiş, şiirin düşünce yükünü sırtlayamamış, yazdıkları sırf bir özentiden ibaret olan, evrensel şiir görgüsünden uzak, eğitilmiş ve terbiye edilmiş bir metin bilgisine yabancı, özgünlükle estetiğin yarattığı yeniliklerden habersizdirler. Kalıplaşmış sözcüklerin içinde dönüp duran, haliyle ortaya birbirinin tekrarı anlatımlar çıkaran bir çoğunluk.
Bu güruh, şiirin dönüşüm ve değişim evrelerine hatta şiirin deneysel yaklaşımlarına hep uzak kalırlar. Şiir işçiliğinden kaçınırlar. Yıllardır şiire popülizmi taşıyıp dururlar.
Turgut UyarŞiir aslında kolay bir şeydir. Şöyle, söyleyecek bir şeyiniz olacak, bunu nasıl söylemek gerektiğini bulacaksınız” demiş. Türkçesi; kendi dilini ve anlatımını oluşturmuş bir şiir yaratırsanız şair olursunuz. Aksi halde, hep aynı masalla dinleyiciyi uyutan bir anlatıcı olmaktan öteye geçemezsiniz.
Günümüz şiirinin ana yapısını oluşturan “imge”, sözcüklere; günlük dilde kullanılan anlamları dışında, başka anlamlar yükleme, yeni çağrışımları algılatma ve her okuyanın beyninde farklı patlamalar yaratma gibi duylarla bir uyaran işlevi görmektedir. “İmge”, günlük dilin alışıla gelmiş tüm duvarlarını yıkar, sınırları genişletir ve şaire özgür bir yaratım alanı açar. Sözünü ettiğim masal anlatıcıların hiç tanımadıkları bir şiir kavramıdır bu. Çünkü şiir bilgileri ya da şiire bakış açıları bu derinliğin çok uzağındadır.
Onlar, günümüz şiirini; kapalı, soyut ve şairin anlaşılmazlığı üzerine geliştirdikleri dayanaksız suçlamalarla eleştirirler.
Neden?
Çünkü şiir tarihinin devinim sürecini bilmezler. Akımlardan habersizdirler. Şiirin kendileriyle birlikte var olduğunu sanırlar. Burada şiirin gelişim sürecinden uzun uzun söz etmeyeceğim. Sadece tek bir alana bakmaları yeterlidir.
O halde kısa bir anımsatma:
Şiirimiz, İkinci Yeni ile başlayan canlı, dipdiri bir devinim içine girmiştir. Şiir okuru yetiştiren bir okuldur. Şairin anlaşılması gibi şiirin mantığına ters düşen bir yapıdan uzaklaşıp, okuyucuda ne uyandırdığı ve ne hissettirdiği olgusu yerleştirilmiştir. Okuyucunun şiiri bir kez okuyup geçmesi mi önemliydi, yoksa tekrar tekrar şiire gelmesi mi? İşte bu noktada İkinci Yeni akımı şiire geniş bir nefes alma alanı yaratmıştır. Bu damar kendinden sonraki şiiri de etkilemeye devam ediyor.
Edip Cansever, “Önce kapalılıkla, anlamsızlıkla suçlanan yeni şiirler, giderek göze seslenici niteliği kazanmış, şimdi de yeni bir öz-biçim anlayışına ulaşmıştır. Bu yeni anlayış şudur: Şiirin içeriği, aynı zamanda şiirin hareketini belirlemekte; ayrıca hareket de özü koşullandırmakta, onu kalkındırıcı bir rol oynamaktadır. Bu çakışık durumda ne biçimdir artık, ne de içerik, olsa olsa şiirin kendisidir” diyerek hem şiirin gelecekteki konumuna, sağlığına ve yaşam alanına bir yol çizmiştir hem de eleştirilere cevap vermiştir.
Yeniden başa dönersem.
Tam da bu noktada yine birileri bana şöyle diyecektir. “Yahu onlar geçmişte de vardı, gelecekte de olacaklar.” Doğru. Beni rahatsız eden varlıkları değil. Kendi dünyalarında çalsın oynasınlar. Beni çok da ilgilendirmiyor. Beni asıl düşündüren şey, bu yozlaşmanın ve kirliliğin her alana yayılmasıdır. En olmadık metinlerin şiir diye benimsenmesi hatta önemli dergilerde yer bulmasıdır. Yazımın başından beri özellikle vurgu yaptığım şiirin ne olduğu ne olmadığı noktasından bakarsak gelinen sürecin şiir adına derin yaralar açtığını söyleyebilirim. Çünkü popülizm ve cehalet şu an şiirin başına gelmiş en büyük beladır. Şiirin kendine has terminolojisini kavrayamadan oluşmuş bir metni şiir olarak sunarken birileri, tavır koymamak da bir çeşit kabulleniştir.
Oysa şiirsel devinim, eksik bilgiyi ve soytarılığı kabul etmez.

Bağlantılar: * http://haber.sol.org.tr/yazarlar/omer-turan

YORUMLAR

Ad

1 Mayıs Şiirleri , 1 , 10 Kasım Şiirleri , 5 , 15 Temmuz Şiirleri , 1 , 2 Temmuz Sivas Katliamı Şiirleri , 2 , 24 Kasım Öğretmenler Günü Şiirleri , 1 , a. kadir , 1 , abdurrahim karakoç , 2 , adnan yücel , 5 , afşar timuçin , 1 , ahmed arif , 3 , ahmet erhan , 3 , ahmet günbaş , 1 , ahmet haşim , 1 , ahmet muhip dıranas , 1 , ahmet necdet , 1 , ahmet oktay , 1 , ahmet selçuk ilkan , 1 , ahmet telli , 2 , alfonsina storni , 1 , ali rıza ertan , 3 , alper meşe , 1 , Ankara Şiirleri , 2 , Anne Şiirleri , 4 , arkadaş z. özger , 9 , asım gönen , 1 , aşık seyit nesimi , 1 , aşık veysel , 2 , Aşk Şiirleri , 32 , ataol behramoğlu , 4 , Atatürk Şiirleri , 5 , attila ilhan , 12 , aziz nesin , 3 , bahtiyar vahapzade , 1 , bayburtlu zihni , 1 , bedirhan gökçe , 1 , bedri rahmi eyüboğlu , 4 , behçet aysan , 5 , behçet necatigil , 5 , bejan matur , 1 , bertolt brecht , 1 , bestelenen şiirler , 22 , birhan keskin , 1 , biyografi , 15 , cahit külebi , 4 , cahit sıtkı tarancı , 1 , cahit zarifoğlu , 1 , can yücel , 8 , cemal safi , 1 , cemal süreya , 8 , cengiz aytmatov , 1 , cevat çapan , 1 , cevdet kudret , 1 , ceyhun atuf kansu , 1 , Çanakkale Savaşı Şiirleri , 1 , Çocuk Şiirleri , 6 , didem madak , 1 , ece ayhan , 3 , edebiyat dergileri , 25 , edebiyat haberleri , 91 , edgar allan poe , 2 , edip cansever , 4 , editörün seçimi , 10 , enis batur , 1 , enver gökçe , 2 , ercişli emrah , 2 , erdal öz , 1 , ernosto che guevara , 1 , esat selışık , 1 , etkinlik , 21 , fatih akça , 1 , fazıl hüsnü dağlarca , 6 , federico garcia lorca , 1 , fuzuli , 1 , gonca özmen , 1 , gülten akın , 3 , hacı bektaş veli , 1 , hacı gürhan , 1 , halil soyuer , 1 , halim yağcıoğlu , 1 , halim yazıcı , 1 , Hapishane Mahpusluk Şiirleri , 1 , harun özmen , 1 , hasan bayrı , 1 , hasan hüseyin korkmazgil , 2 , hatice kundakçı , 1 , Hayat Yaşam Şiirleri , 3 , haydar ergülen , 2 , hikmet okuyar , 1 , hilmi yavuz , 1 , hüseyin haydar , 3 , ilhan berk , 2 , ismail biçer , 1 , ismet özel , 1 , İstanbul Şiirleri , 2 , James Oppenheım , 1 , kadir aydemir , 1 , kahraman tazeoğlu , 1 , karacaoğlan , 2 , kenan yücel , 2 , kitap , 38 , köşelerde şiir , 33 , küçük iskender , 3 , lale müldür , 1 , Listeler , 6 , louis aragon , 1 , m. nihat malkoç , 1 , m. sunullah arısoy , 1 , mateya matevski , 1 , mehmet akif ersoy , 2 , melih cevdet anday , 4 , metin altıok , 5 , metin cengiz , 1 , metin eloğlu , 1 , mihrî hatun , 4 , murat ince , 1 , murathan mungan , 2 , muzaffer tayyip uslu , 2 , müesser yeniay , 2 , nazım hikmet , 20 , necati cumalı , 1 , necip fazıl , 3 , nevzat çelik , 1 , neyzen tevfik , 2 , nihat behram , 1 , orhan seyfi orhon , 1 , orhan veli kanık , 7 , ömer hayyam , 1 , ömer turan , 6 , özdemir asaf , 3 , özdemir ince , 1 , Özgürlük Şiirleri , 3 , pablo neruda , 5 , paul eluard , 1 , refik durbaş , 2 , rıfat ılgaz , 2 , rıza tevfik bölükbaşı , 1 , röportaj , 7 , rüştü onur , 1 , sabahattin ali , 2 , sadık doğan , 11 , sait maden , 2 , selahattin yolgiden , 1 , sennur sezer , 2 , serkan engin , 1 , seval esaslı , 1 , sezai karakoç , 2 , sina akyol , 1 , Sponsorlu , 12 , stepan sçipaçyov , 1 , sylvia plath , 1 , şiir yarışmaları , 83 , şiirler , 98 , şükrü erbaş , 2 , tuğrul tanyol , 1 , turgay fişekçi , 1 , turgut uyar , 6 , Ulus Yurt Vatan Şiirleri , 2 , Umut Şiirleri , 11 , ülkü tamer , 2 , ümit yaşar oğuzcan , 4 , vahittin bozgeyik , 1 , vedat türkali , 1 , victor hugo , 1 , video belgesel , 12 , video edebiyat , 5 , video şiirler , 18 , Wallace Stevens , 1 , william shakespeare , 1 , yalçın ergir , 1 , yaşar nabi nayır , 4 , yaşar nezihe bükülmez , 1 , yılmaz erdoğan , 1 , yılmaz odabaşı , 2 , yunus emre , 6 , yunus nadi , 2 , yusuf hayaloğlu , 2 ,
ltr
item
Mazeretim Şiirdir: Şiire gölge etmeyin yeter - Ömer Turan
Şiire gölge etmeyin yeter - Ömer Turan
http://1.bp.blogspot.com/-8KICOBprzvM/U9LVpZUzT6I/AAAAAAAAC4s/50GvDBP1mu0/s1600/%C5%9Eiire+g%C3%B6lge+etmeyin+yeter+-+%C3%96mer+Turan.jpg
http://1.bp.blogspot.com/-8KICOBprzvM/U9LVpZUzT6I/AAAAAAAAC4s/50GvDBP1mu0/s72-c/%C5%9Eiire+g%C3%B6lge+etmeyin+yeter+-+%C3%96mer+Turan.jpg
Mazeretim Şiirdir
http://www.mazeretimsiirdir.com/2013/11/siire-golge-etmeyin-yeter-omer-turan.html
http://www.mazeretimsiirdir.com/
http://www.mazeretimsiirdir.com/
http://www.mazeretimsiirdir.com/2013/11/siire-golge-etmeyin-yeter-omer-turan.html
true
283691607085523033
UTF-8
Tüm İçerik Yüklendi Herhangi bir içerik bulunamadı. TÜMÜNÜ GÖR Daha Fazlasını Oku Cevapla Cevabı İptal Et Sil Editör Anasayfa SAYFALAR YAZILAR Hepsini Gör BUNLARLA DA İLGİLENEBİLİRSİNİZ İLGİLİ KATEGORİ ARŞİV ARA TÜM İÇERİKLER Alakalı İçerik Bulunamadı. Anasayfaya Dön Pazar Pazartesi Salı Çarşamba Perşembe Cuma Cumartesi Paz Pzt Sal Çar Per Cum Cmt Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık Oca Şub Mar Nis May Haz Tem Ağu Eyl Eki Kas Ara Şimdi 1 dk önce $$1$$ dakika önce 1 saat önce $$1$$ saat önce Dün $$1$$ gün önce $$1$$ hafta önce 5 haftadan fazla İzleyiciler Takip Edin BU İÇERİK ÖNEMLİDİR Kilidi açmak için paylaşın Tüm Kodu Kopyala Tüm Kodu Seç Tüm kodlar panonuza kopyalanmıştır. Can not copy the codes / texts, please press [CTRL]+[C] (or CMD+C with Mac) to copy